Witaj w Beskid Niski - wiadomości, region, turystyka, zwiedzanie, mapa online

Beskid Niski.pl Mapa FAQ Wydarzenia Archiwum Dodaj news Kontakt
 

Menu serwisu
  • Strona główna
  • Ankiety
  • Archiwum newsów
  • AutoTheme
  • FAQ
  • Linki
  • Napisz do nas
  • Poleć nas
  • Szukaj w serwisie
  • Tematy
  • Top 10
  • Downloads

  • Polecane serwisy
    - Wysowa Zdrój
    - Rewasz
    - Podkarpacie
    - Rymanów Zdrój
    - Beskidy
    - Muzeum Zyndranowa
    - Woda dla zdrowia
    - Szlak Architektury Drewnianej w Małopolsce
    - Ptaki Karpat

    Mapa Beskid Niski
    Mapa Beskid Niski

    Beskid Niski mapa online

    RSS, Twitter
    Kanały RSS:
    - aktualności
    - Twitter

    Beskid Niski na Facebooku

    Dodaj do Google, czytnika Google

    ŚWIĄTKOWA WIELKA

      





    ŚWIĄTKOWA WIELKA Świątkowa Wielka leży w szerokiej dolinie potoku Rzeszówka - lewy dopływ Wisłoki. Wieś położona na zachód od Krempnej w otulinie Magurskiego Parku Narodowego. Obecnie jest tu kilkanaście gospodarstw wybudowanych po 1950 roku. Z przedwojennej zabudowy zachowały się: murowana szkoła, sklep i leśniczówka.

    Nazwa pochodzi od imienia „Świętek” lub „Świętko”. Świątkową Wielką założono w XVI wieku, przypuszczalnie przed 1564 rokiem. Wieś wymieniana jest jako własność królewska administrowana przez starostwo bieckie. W 1581 roku istniała tu cerkiew, mieszkał sołtys oraz pop. W XVII wieku wieś była już siedzibą parafii obejmującej też Jaworze. W 1629 roku zaczął działać młyn, płacono podatek z 19 łanów kmiecych co daje wyobrażenie o liczbie gospodarzy. W roku 1765 r. miała 26 ról i tartak. W 1891 roku żyło tu 725 grekokatolików, 8 katolików rzymskich i 10 żydów. W 1882 zorganizowano szkołę.

    W 1914 roku połowa wioski został spalona przez wojska węgierskie m.in. plebania i szkoła. W 1915 roku część mieszkańców wyjechała z wycofującymi się wojskami rosyjskimi, większość z nich powróciła. W 1918 roku w Świątkowej działała Ruska Rada Ludowa, stawiająca sobie za cel niezależność Łemkowszczyzny. Rada ta została rozwiązań wraz z nadejściem wojska polskiego żandarmerii.

    Spis z 1921 r. wykazał we wsi 655 unitów, 3 rzymskich katolików i 6 żydów. Miejscowość przejawiała dużą aktywność społeczną. W 1925 roku miejscowi Łemkowie założyli spółdzielnię spożywczą (budynek prowadzonego przez nia sklepu służy do dziś), siłami społecznymi postawiono murowaną szkołę, działał teatr amatorski. Wybudowano również drewnianą mleczarnię. W 1927 roku cała ludność Świątkowej przeszła na prawosławie. W latach trzydziestych XX w. po komasacji wieś liczyła 186 gospodarstw.

    W czasie okupacji istniał przymus pracy przy ścince i zwożeniu drewna, a zimą przy odśnieżaniu drogi Kąty-Krempna-Grab.

    Większość mieszkańców 838 osoby w 1945 roku wyjechała do ZSRS. W 1946 roku we wsi doszło do potyczki oddziału UPA z wojskiem polskim. W maju 1947 r pozostałe rodziny wywieziono na zachód.

    Dziś wieś zamieszkała jest przez rodziny łemkowskie i polskie. CERKIEW W ŚWIĄTKOWEJ WIELKIEJ Cerkiew p.w. św. Michała Archanioła pochodzi z 1757 r. (data na podporze wejścia). Wewnątrz interesująca polichromia z 1826 roku, odnowiona w latach 1991-93, na ścianie nawy cenne XVII-wieczne ikony ze scenami Męki Pańskiej oraz krucyfiks (dawne zwieńczenie XVIII-wiecznego ikonostasu). Budynek remontowano w latach 1796, 1826-28 i 1914. oraz latach 80-tych XX w( wymiana pokrycia dachow i ścian). Obecną zakrystię zbudowano w 1933 r.

    Cerkiew w Świątkowej Wielkiej
    Cerkiew w Świątkowej Wielkiej

    Cerkiew jest orientowana, typu zachodniołemkowskiego, drewniana, trójdzielna, z wieżą zwieńczona izbicą. Do sanktuarium od północy przylega zakrystia. Dachy i kopuły są kryte blachą.

    Na pocz. lat 50-tych w cerkwi znajdowały się dwa ikonostasy XVIII wieczny na właściwym miejscu oraz starszy, zdemontowany i złożony na strychu . W 1958 nie było już żadnego z nich. Pozostał ołtarz główny późnobarokowy z XVIII wieku oraz ołtarz boczny rokokowy.

    Od zewn. zwracają uwagę różnokolorowe gzymsy . Jak wykazały badania starszych gontów, były dawniej malowane na jaskrawe kolory - czerwony i niebieski.

    Po drugiej stronie drogi stary cmentarz z kilkunastoma kamiennymi nagrobkami. Przy drodze wiejskiej do Desznicy stoi kamienna kapliczka z 1862 r.



    Bibliografia:
    Przewodnik Beskid Niski, Wydawnictwo Rewasz, 2007
    Od Komańczy do Bartnego - przewodnik krajoznawczy, W. Grzesik i W. Traczyk, Wydawnictwo Kryciński, 1992.









    Prawa autorskie © Beskid Niski - wiadomości, region, turystyka, zwiedzanie, mapa online Wszystkie prawa zastrzeżone.

    Opublikowane: 2007-12-01 (9530 odsłon)

    [ Wróć ]
    Content ©

    Serwis BeskidNiski.pl wykorzystuje technologie cookies (ciasteczek) m.in. w celach statystycznych (Google Analytics), reklamowych
    (Google AdSense, programy partnerskie) oraz w celu udostępnienia wtyczek społecznościowych (Facebook, Google+ czy Twitter).

    Korzystając z naszych stron wyrażasz akceptację na używanie cookies, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki internetowej.
    Jeśli nie akceptujesz cookies wyłącz je w ustawieniach przeglądarki, w przeciwnym razie będą zapisywane w pamięci urządzenia.
    Zakres wykorzystywania plików cookies, ich kontrolę, dostęp i przechowywanie można określić w ustawieniach Państwa przeglądarki.

    NA SKRÓTY
    :

    Aktywny wypoczynek, rekreacja: Park linowy Krzywa, Przedszkole narciarskie Dimbo na Górze Parkowej, Krynica

    Atrakcje turystyczne: Mofeta,

    Uzdrowiska karpackie: Iwonicz-Zdrój, Krynica-Zdrój, Rymanów-Zdrój, Wysowa-Zdrój, Wapienne (w przygotowaniu)

    Miejscowości, dawne wsie: Bieliczna, Chyrowa, Ciechania, Grab, Huta Polańska, Jasiel, Kotań, Krempna, Nieznajowa, Olchowiec, Ożenna, Polany k/Krempnej, Radocyna, Świątkowa Mała, Świątkowa Wielka, Zdynia

    Fotogaleria: Radocyna, Nieznajowa, Parada w Krempnej, Lackowa, Magurskie przedwiośnie, Łysa Góra,

    Cerkwie: Wołowiec, Brunary, Śnietnica, Berest, Bieliczna, Chyrowa, Czarne k/Uścia, Czyrna, Hańczowa, Olchowiec, Polany, Polany k/Krynicy, Pielgrzymka, Piorunka, Przysłup, Radoszyce, Rzepedź, Skwirtne, Świątkowa Mała, Zabytkowe cerkwie w Jasielskim, Bogusza, Binczarowa, Królowa Górna,

    Beskid Niski: Mapa online, Pogoda, Informacja turystyczna, Magurski Park Narodowy, Rezerwaty przyrody, Współrzędne GPS, Turystyka winiarska,

    Magurski Park Narodowy: Środowisko, przyroda, fauna, Ośrodek Edukacyjny i Muzeum, Cennik opłat w MPN, Zwiedzanie Parku

    Szlaki tematyczne: Szlak Ikon, Szlak Naftowy, Szlak Architektury Drewnianej: Trasa Sanocko-Dukielska, Trasa Krynicko-Gorlicka,
    Rower: Beskidzkie Muzea,Na styku kultur, Piesze: Główny Szlak Beskidzki, Szymbark-Wysowa, Szlaki turystyczne

    Muzea, skanseny: Muzeum Marii Konopnickiej w Żarnowcu, Muzeum Podkarpackie, Skansen Naftowy w Bóbrce, Miasteczko Galicyjskie w Nowym Sączu, Sądecki Park Etnograficzny, Skansen Karpacka Troja, Muzeum Historyczne-Pałac w Dukli, Chyża łemkowska w Olchowcu, Skansen Etnograficzny w Sanoku, Replika rynku galicyjskiego w sanockim MBLMuzeum Rzemiosła w Krośnie

    Noclegi: Komańcza, Iwonicz Zdrój, Rymanów Zdrój, Dukla, Krempna, Wysowa, Gładyszów i okolice, Bazy namiotowe, Schroniska górskie

    Polecamy: Bogdańscy malarze z Jaślisk, Pustelnia św. Jana z Dukli, Jezioro Klimkówka, Konfederacja Barska

    Użytkownicy online:
    web counter 

    © 2004-2017 Serwis regionalny BeskidNiski.pl - Od Krynicy do Komańczy.

    Website engine code is © copyright by PHP-Nuke. PHP-Nuke is a free software released under the GNU/GPL.
    Tworzenie strony: 0.08 sekund