Witaj w Beskid Niski - wiadomości, region, turystyka, zwiedzanie, mapa online

Beskid Niski.pl Mapa FAQ Wydarzenia Archiwum Dodaj news Kontakt
 

Menu serwisu
  • Strona główna
  • Ankiety
  • Archiwum newsów
  • AutoTheme
  • FAQ
  • Linki
  • Napisz do nas
  • Poleć nas
  • Szukaj w serwisie
  • Tematy
  • Top 10
  • Downloads

  • Polecane serwisy
    - Wysowa Zdrój
    - Rewasz
    - Podkarpacie
    - Rymanów Zdrój
    - Beskidy
    - Muzeum Zyndranowa
    - Woda dla zdrowia
    - Szlak Architektury Drewnianej w Małopolsce
    - Ptaki Karpat

    Mapa Beskid Niski
    Mapa Beskid Niski

    Beskid Niski mapa online

    RSS, Twitter
    Kanały RSS:
    - aktualności
    - Twitter

    Beskid Niski na Facebooku

    Dodaj do Google, czytnika Google

    CHYROWA

      





    CHYROWA Wieś w górnej części doliny potoku Iwelka, u zachodniego podnóża góry Chyrowa. Wymieniana już w 1366 r. jako Chirwartowa Wola, własność kanclerza Janusza Suchego Wilka, to przypuszczalnie późniejsza wieś Chyrowa.

    Parafia w Chyrowej istniała co najmniej od 1706 roku. W 1785 roku odnotowano we wsi 506 grekokatolików i 7 Żydów. W 1926 roku było 686 grekokatolików. W okresie międzywojennym większość wsi przeszła na prawosławie, wybudowana wówczas prowizoryczna cerkiewka nie zachowała się. Mieszkańcy Chyrowej byli znani z wyrobu pięknych pisanek.

    Jesienią 1944 roku w dolinie Iwielki toczyły się wyjątkowo ciężkie walki w ramach Operacji Dukielskiej. Rosjanie bezskutecznie próbowali sforsować stoki Danii w celu oparcia linii frontu o Wisłokę. Zginęło wielu żołnierzy, a dolina potoku została nazwana Doliną Śmierci. We wsi ocalała wówczas tylko jedna chałupa i cerkiew. CERKIEW W CHYROWEJ W Chyrowej stoi zabytkowa cerkiew greckokatolicka p.w. Opieki Matki Boskiej (Pokrow) wzniesiona w 1780 roku. Najstarszą częścią jest murowane prezbiterium i zakrystia (1707), prawdopodobnie dawna kaplica z pocz. XVIII w. Drewnianą nawę i babiniec z wieżą dobudowano w 1770 r. Na nadprożu portalu wejściowego do babińca widnieje data zapisana łaciną i cyrylicą -  "12 czerwca 1780 roku".


    Cerkiew w Chyrowej

    Zabytek wymaga jeszcze szczegółowego przebadania i nie można wykluczyć jego dawniejszej metryki. Cerkiew orientowana, trójdzielna, drewniano–murowana, umiejscowiona jest w centralnej części wsi, w głębokiej dolinie potoku Iwelka, po wschodniej stronie drogi Iwla – Mszana.Cerkiew gruntownie remontowano w 1932 roku i w latach 90-tych XX wieku. Cerkiew w Chyrowej była świątynią parafialną dekanatu dukielskiego. Od 1934 roku w składzie Apostolskiej Administratury Łemkowszczyzny.

    Jeszcze przed II wojna św. świątynia była miejscem licznych pielgrzymek. Zwłaszcza z terenów Słowacji. Dążyły one do cudownego obrazu Matki Boskiej, który podobno, niegdyś w niepojęty sposób przywędrował tu z Wegier. W miejscu, w którym na drzewie pojawiła się ikona, wybudowano murowaną z kamienia i cegły niewielką kaplicę (1707). W 1770 roku wykorzystano ją jako sanktuarium, dobudowując drewniana nawę i babiniec.

    Wewnątrz na ścianach znajdują się resztki malowideł na płótnie wykonanych w 1932 r. Jeszcze w 1981 roku w świątyni był rokokowy ikonostas wykonany po 1780 r. W tej chwili pozostał ołtarz główny z końca XVIII w. Ambona pochodzi z przełomu XVIII i XIX w.
    Przy cerkwi zabytkowy cmentarz (drugi na zboczu powyżej cerkwi).

    Teren cerkiewny otoczony murem z dzikiego kamienia. Na terenie cerkiewnym znajdują się 4 krzyże z lat 1860-1885.

    Po wojnie cerkiew była w administracji parafii rzymskokatolickiej w Dukli (od 1983 r w Iwli), która nie podjęła żadnych kroków dla utrzymania zabytku. W 1982 roku rozpoczęto rozbiórkę będącej już w bardzo złym stanie cerkwi. Udało się ją wstrzymać dzięki interwencji u biskupa przemyskiego. Dopiero pod koniec lat 80-tych XX w. rozpoczęto prace remontowe finansowane przez wojewódzkiego konserwatora zabytków.

    Świątynia w Chyrowej jest jedną z dwóch zachowanych do dzisiaj cerkwi (obok cerkwi w Bałuciance) prezentujących typ budowli sakralnej charakterystycznej niegdyś dla obszaru środkowej i wschodniej Łemkowszczyzny, w których upowszechniło się stosowanie wielopolowych sklepień zrębowych. Cerkwie tego typu były zapewne inspiracją dla twórców XIX-wiecznej architektury cerkiewnej m.in. zachowanej w dolinie Osławy (wschodnia Łemkowszczyzna). TURYSTYKA Przez wieś przes wieś biegnie Główny Szlak Beskidzki na odcinku z Kątów n/Wisłoką w kierunku Pustelni św. Jana i dalej na Cergową (716 m). Funkcjonuje tu prywatne schronisko i gospodarstwa agroturystyczne. Zimą czynny jest wyciąg narciarski na wschodnim stoku Danii - CHYROWA SKI.



    Bibliografia:
    Przewodnik Beskid Niski, Wydawnictwo Rewasz, 2007
    Od Komańczy do Bartnego - przewodnik krajoznawczy, W. Grzesik i W. Traczyk, Wydawnictwo Kryciński, 1992
    Internet









    Prawa autorskie © Beskid Niski - wiadomości, region, turystyka, zwiedzanie, mapa online Wszystkie prawa zastrzeżone.

    Opublikowane: 2007-11-28 (10663 odsłon)

    [ Wróć ]
    Content ©

    Serwis BeskidNiski.pl wykorzystuje technologie cookies (ciasteczek) m.in. w celach statystycznych (Google Analytics), reklamowych
    (Google AdSense, programy partnerskie) oraz w celu udostępnienia wtyczek społecznościowych (Facebook, Google+ czy Twitter).

    Korzystając z naszych stron wyrażasz akceptację na używanie cookies, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki internetowej.
    Jeśli nie akceptujesz cookies wyłącz je w ustawieniach przeglądarki, w przeciwnym razie będą zapisywane w pamięci urządzenia.
    Zakres wykorzystywania plików cookies, ich kontrolę, dostęp i przechowywanie można określić w ustawieniach Państwa przeglądarki.

    NA SKRÓTY
    :

    Aktywny wypoczynek, rekreacja: Park linowy Krzywa, Przedszkole narciarskie Dimbo na Górze Parkowej, Krynica

    Atrakcje turystyczne: Mofeta,

    Uzdrowiska karpackie: Iwonicz-Zdrój, Krynica-Zdrój, Rymanów-Zdrój, Wysowa-Zdrój, Wapienne (w przygotowaniu)

    Miejscowości, dawne wsie: Bieliczna, Chyrowa, Ciechania, Grab, Huta Polańska, Jasiel, Kotań, Krempna, Nieznajowa, Olchowiec, Ożenna, Polany k/Krempnej, Radocyna, Świątkowa Mała, Świątkowa Wielka, Zdynia

    Fotogaleria: Radocyna, Nieznajowa, Parada w Krempnej, Lackowa, Magurskie przedwiośnie, Łysa Góra,

    Cerkwie: Wołowiec, Brunary, Śnietnica, Berest, Bieliczna, Chyrowa, Czarne k/Uścia, Czyrna, Hańczowa, Olchowiec, Polany, Polany k/Krynicy, Pielgrzymka, Piorunka, Przysłup, Radoszyce, Rzepedź, Skwirtne, Świątkowa Mała, Zabytkowe cerkwie w Jasielskim, Bogusza, Binczarowa, Królowa Górna,

    Beskid Niski: Mapa online, Pogoda, Informacja turystyczna, Magurski Park Narodowy, Rezerwaty przyrody, Współrzędne GPS, Turystyka winiarska,

    Magurski Park Narodowy: Środowisko, przyroda, fauna, Ośrodek Edukacyjny i Muzeum, Cennik opłat w MPN, Zwiedzanie Parku

    Szlaki tematyczne: Szlak Ikon, Szlak Naftowy, Szlak Architektury Drewnianej: Trasa Sanocko-Dukielska, Trasa Krynicko-Gorlicka,
    Rower: Beskidzkie Muzea,Na styku kultur, Piesze: Główny Szlak Beskidzki, Szymbark-Wysowa, Szlaki turystyczne

    Muzea, skanseny: Muzeum Marii Konopnickiej w Żarnowcu, Muzeum Podkarpackie, Skansen Naftowy w Bóbrce, Miasteczko Galicyjskie w Nowym Sączu, Sądecki Park Etnograficzny, Skansen Karpacka Troja, Muzeum Historyczne-Pałac w Dukli, Chyża łemkowska w Olchowcu, Skansen Etnograficzny w Sanoku, Replika rynku galicyjskiego w sanockim MBLMuzeum Rzemiosła w Krośnie

    Noclegi: Komańcza, Iwonicz Zdrój, Rymanów Zdrój, Dukla, Krempna, Wysowa, Gładyszów i okolice, Bazy namiotowe, Schroniska górskie

    Polecamy: Bogdańscy malarze z Jaślisk, Pustelnia św. Jana z Dukli, Jezioro Klimkówka, Konfederacja Barska

    Użytkownicy online:
    web counter 

    © 2004-2017 Serwis regionalny BeskidNiski.pl - Od Krynicy do Komańczy.

    Website engine code is © copyright by PHP-Nuke. PHP-Nuke is a free software released under the GNU/GPL.
    Tworzenie strony: 0.13 sekund